Ze keek me doordringend aan met een wanhopige, verdrietige blik. ‘Ik wil zo niet langer meer leven; ik ga er aan kapot. Het doet te veel pijn. Ik kan de eenzaamheid niet meer aan’. Ze was al redelijk op leeftijd, had een moeilijke jeugd gehad. Emotioneel verwaarloosd. Jarenlang had ze gevochten tegen het diepe lege gevoel in zichzelf. De huisarts had haar doorverwezen omdat hij ook niet meer wist wat te doen. Ik luisterde en bad ondertussen. Diagnostisch was het een helder verhaal. Maar wat was de sleutel die op deze situatie zou passen? ‘Ik heb een heleboel medicijnen van de afgelopen jaren allemaal bewaard in een tas. Vandaag of morgen neem ik ze in, want het hoeft zo niet meer.’ Ineens wist ik zeker dat hier de sleutel zat. Ik zag het als een soort plaatje voor me: de tas met pillen was een achterdeur richting de dood. Die moest dicht. Verder niks.
In de afgelopen jaren heb ik dat vaker gezien; sommige mensen overleven de pijn van het leven, de afwijzing, het misbruik door de dood achter de hand te houden. De tas met de dood erin geeft een veilig gevoel. Als het niet meer gaat, eet je een paar strippen uit de tas en alles is over. Klaar. Verlost. Ik geloof dat ik dat kan begrijpen als ik de levensverhalen van sommige mensen hoor. Ik weet van een cliënt die zich tijdens een gesprek ineens met een schok realiseerde dat het vanaf haar kindertijd een gewoonte was om ‘s avonds in slaap te vallen met de gedachte ‘hopelijk wordt ik morgen niet meer wakker’. Het gaf troost en ontspanning om in slaap te vallen. Maar bijna niemand merkt dat deze veilige achterdeur in de loop der jaren een toegangspoort wordt. Een toegangspoort voor de duisternis om je depressief, negatief en wanhopig te maken. Een lijntje met de dood houden is niet goed voor een mens.
‘Ik weet wat u moet doen’ zei ik vastberaden. Ik legde haar uit wat de gevolgen zijn van een verbond met de dood. Ze was christen en begreep direct wat ik bedoelde toen ik het uitlegde. Ik adviseerde haar om diezelfde dag nog de tas met al deze pillen bij de apotheek te brengen. ‘Ik geef u een grote kans dat u zich daarna al een stuk beter zult voelen omdat u de negatieve invloed van de dood uit uw leven verwijdert’. ‘Oké, ik doe het’ zei ze vastberaden; ‘maar alleen omdat je me hebt uitgelegd hoe God hier tegen aan kijkt’.
Vandaag was ze er weer. 10 minuten maar. Meer was niet nodig zei ze. Ze was na de vorige thuis gekomen en had direct de daad bij het woord gevoegd. Vanaf de volgende dag had ze zich vrij gevoeld. Bovendien had ze een ander advies dat ik haar had meegegeven (iemand bellen voor een specifiek verzoek wat ze niet durfde) ook direct uitgevoerd en het bleek dat die ander haar al had geprobeerd te bellen en haar verzoek werd ingewilligd. Dat was een grote meevaller en een opsteker.
Toen ze weg was moest ik zelf even stelling nemen tegen de twijfel die kwam opzetten. Dit ging wel heel makkelijk … Maar zo simpel is het soms. Ik ga nog meer biddend luisteren naar mensen. En ik ga me nog meer verdiepen in het leven. Ik geloof maar gewoon dat hoe meer ik ontdek hoe God het leven bedoeld heeft, hoe beter ik kan onderscheiden waar iets ‘fout’ zit. Hoe beter een gitarist het geluid van een echte Martin-gitaar kent, hoe sneller hij hoort dat er een imitatie-gitaar wordt gebruikt. Hoe meer ik weet over echt opbouwende gewoontes en positieve invloeden, hoe beter ik afbrekende gewoontes en negatieve invloeden zal herkennen.
Probeer je achterdeurtjes onder ogen te zien, en maak er korte metten mee. Het zijn de maniertjes die je in de loop van je leven hebt ontwikkeld om je zelf te troosten, of om even te ontsnappen aan de druk van het leven. Maar zo’n achterdeurtje wordt een toegangspoort. Depressieve gevoelens, wanhoop, negativiteit, boosheid en angst groeien als onkruid in je leven als je deze poort open laat. Sluit ze, wees radicaal, deel het met iemand die je vertrouwt, en zoek naar opbouwende manieren van ontspanning.
